Borsa
Hong Kong Borsası: Tarihi, Şirketleri ve Temel Endeksleri

Hong Kong borsası oldukça özel bir yapıya sahiptir. Bu yazıda, borsanın tarihini, ilginç özelliklerini ve kilit tarihlerini inceleyeceğiz. Ayrıca nerede olduğunu, çalışma saatlerini, ana endekslerini ve en yüksek temettü getirisi olan şirketleri öğreneceğiz.

Hong Kong Borsası Nedir?
Resmi adıyla Hong Kong Exchanges and Clearing Limited (HKEX), dünyanın en büyük ve dinamik borsa piyasalarından biridir. 1891 yılında kurulan borsa, bugünkü halini 1986 yılında Hong Kong'da faaliyet gösteren çeşitli borsaların birleşmesiyle almıştır. Bu birleşme öncesinde, farklı borsa brokerleri Hong Kong'un finansal bölgesindeki kiralık mekanlarda hizmet veriyordu.
HKEX, Hong Kong'daki hisse senetleri, tahviller, türevler ve diğer finansal araçların alınıp satıldığı temel pazardır.Özellikle Çin'e ilgi duyan uluslararası yatırımcılar için bir giriş kapısıdır çünkü birçok Çinli şirket halka arz ve diğer işlemler için HKEX'i tercih eder.
Borsa, sağlam düzenleme sistemi ve uluslararası finansal ticaret için sunduğu verimli platformla tanınır. Ayrıca, Şanghay ve Shenzhen hisse senedi bağlantı programı aracılığıyla Çin anakarası piyasaları ile dünya arasında bir köprü görevi görür.
Bugün itibariyle borsada 1955 şirket bulunmaktadır ve toplam piyasa değerinin büyük bir kısmı en önemli 20 şirketten kaynaklanmaktadır.
Hong Kong'da, H sınıfı hisse senetleri olarak adlandırılan ve dolar cinsinden işlem gören Çinli şirketlerin hisse senetleri işlem görmektedir. Yabancı yatırımcılar bu hisse senetlerini satın alabilirler. Kurumsal yatırımcılar ise daha yüksek likidite nedeniyle bu hisse senetlerini tercih etmektedir.
👉 Şanghay Borsası: Çin’in Ekonomik Atılımının Merkezi
Hong Kong Borsası'nın 8 Kilit Tarihi
Bu önemli Asya borsasının kökenini ve gelişimini anlamak için sekiz kilit tarih:
1891: Hong Kong Borsası'nın Doğuşu
1891 yılında, Hong Kong Borsası, Hong Kong'un finans merkezi olarak bilinen Victoria Adası'ndaki kiralık mekanlarda,gayri resmi bir borsa brokerleri derneği olarak kuruldu. Bu, ileride küresel bir finans merkezi haline gelecek olan yapının mütevazı başlangıcıydı. İlk günlerinde borsa, yerel yatırımcıların ve trader'ların bölgedeki yerel ve İngiliz şirketlerinin hisse senetlerini alıp sattığı organize bir pazar gibiydi.

1914: Hong Kong Borsası Limited'in Resmi Kuruluşu
Hong Kong Borsası Limited, 1914 yılında kurumsal bir varlık olarak resmen kuruldu. Bu adım, daha az resmi bir organizasyondan, bölgedeki finansal piyasaların işleyişine daha istikrarlı ve formel bir çerçeve sağlayan düzenlenmiş bir finans kurumuna geçişi işaret ediyordu.
1969: Merkezin Taşınması
Hong Kong Borsası, 1969 yılında Exchange Square'e taşındı. Bu ikonik bina, Hong Kong'un finans piyasasının artan önemini ve modernleşmesini yansıtacak şekilde tasarlandı ve hala orada bulunuyor. Bu yeni merkez, işlemler için daha fazla alan sağlamakla kalmadı, aynı zamanda Hong Kong'un bir finans merkezi olarak artan uluslararası etkisini de simgeledi.

1986: Hong Kong Exchanges and Clearing Limited'in Kuruluşu
1986 yılında, Hong Kong dahil olmak üzere dört farklı borsa, Hong Kong Exchanges and Clearing Limited (HKEx) adı altında tek bir çatı altında birleşti. Bu birleşme, sadece hisse senedi piyasasının yapısını basitleştirmekle kalmadı, aynı zamanda Hong Kong'un finansal altyapısını güçlendirdi ve onu uluslararası yatırımcılar ve Asya pazarına giriş yapmak isteyen büyük şirketler için daha cazip hale getirdi.
1993: Hang Seng Endeksi'nin Oluşturulması
Hang Seng Endeksi (HSI), Hong Kong borsasında işlem gören en büyük 50 şirketten oluşur ve Hong Kong piyasasının performansını anlamak isteyen yatırımcılar için hızla önemli bir referans haline geldi. Endeks, piyasa dalgalanmalarını yansıtmanın yanı sıra bölgenin ekonomik sağlığı hakkında da bilgi verir. Ayrıca, bu endekste işlem gören şirketler,Asya'ya yatırım yapmak isteyenler için bir giriş kapısıdır çünkü bugün çoğu aracı kurum, hisse senetlerini sunmak için bu pazara bağlanmaktadır. Bunun nedeni daha az düzenleme ve devlet müdahalesi ile düşük maliyetlerdir.
1997: "Bir Ülke, İki Sistem"
Hong Kong'un 1997 yılında İngiliz kolonisinden Çin egemenliğine geçişi önemli bir olaydı. "Bir ülke, iki sistem" ilkesi altında Hong Kong Borsası bağımsız operasyonlarını sürdürdü. Bu benzersiz düzenleme, Hong Kong'un finansal ve hukuki özerkliğini korumasını sağladı ve bu da uluslararası finans merkezi olarak başarısının devamı için kritik öneme sahipti.

2000: Growth Enterprise Market'ın Lansmanı
Growth Enterprise Market (GEM), 2000 yılında, geleneksel şirketlere göre daha yüksek risk profiline sahip ancak sermayeye erişim ihtiyacı olan yükselen ve yüksek teknoloji şirketleri için özel bir platform olarak başlatıldı. GEM,inovasyon ve teknolojinin büyümesini desteklemede ve bölgedeki hisse senedi piyasasını yeni ekonomik dinamiklere adapte etmede kritik bir rol oynadı.
2014: Shanghai-Hong Kong Stock Connect'in Kurulması
2014 yılında kurulan Shanghai-Hong Kong Stock Connect, Hong Kong ve Çin anakarası arasındaki finansal ilişkileri güçlendirdi ve uluslararası yatırımcıların Hong Kong altyapısı üzerinden doğrudan Çin hisse senetlerine erişebileceği bir kanal açtı. Bu gelişme, hızla değişen finansal ortamda borsanın küresel önemini korumasını sağladı.
Hong Kong Borsası Hakkında İlginç Bilgiler
Hong Kong Borsası ile ilgili dikkate değer diğer bilgiler:
- Öğle Arası: Asya piyasalarına özgü olarak, bölünmüş bir işlem saatine sahiptir. İşlemler sabah 9:30'da başlar,12:00'de öğle arası verilir, 13:00'te tekrar başlar ve 16:00'da kapanır.

- Çin'in Etkisi: Çin anakarasına yakınlığı nedeniyle, Hong Kong borsası Çin'deki olaylardan, politika değişikliklerinden ve finansal reformlardan etkilenir.
- Sanat ve Borsa: Hong Kong Borsası binası, "Exchange Square" olarak bilinen modern tasarımıyla dikkat çeken bir mimari yapıdır.
- Kapsam: Birçok Çin ve Güneydoğu Asya şirketi, istikrarlı bir finans merkezi olması ve küresel yatırımcılara erişim imkanı sunması nedeniyle Hong Kong Borsası'nda işlem görmeyi tercih eder.
Hong Kong Borsası Nerededir?

Merkezi, Hong Kong adasında, Central finans bölgesinde, Exchange Square alanında yer almaktadır. Tam adresi: 8/F, Two Exchange Square, 8 Connaught Place, Central, Hong Kong
Hong Kong Borsası Ne Zaman Açılır ve Kapanır?
Hong Kong borsasının standart bir gün için açılış ve kapanış saatleri:
- Açılış: Sabah 9:30
- Öğle Arası: 12:00 - 13:00 (Bu süre zarfında işlem yapılmaz)
- Kapanış: 16:00
Hong Kong Borsası'nın Ana Endeksi Nedir?
Hong Kong Borsası'nın en önemli endeksleri:
- Hang Seng Endeksi (HSI): Hong Kong'daki en önemli borsa endeksidir. Piyasa değerine göre Hong Kong Borsası'nda işlem gören en büyük 50 şirketten oluşur ve en yüksek likiditeye sahip olanlardır. Sermayeye göre ağırlıklandırılmış bir endekstir ve her bir bileşene maksimum %10 ağırlık verilir. Endeks, on yıldan uzun bir sürenin en düşük seviyesinde olmasına rağmen piyasanın dip seviyeyi bulmuş olabileceği şeklinde yorumlanarak cazip bir yatırım fırsatı olarak değerlendirilebilir.

Diğer önemli endeksler:
- Hang Seng China Enterprises: Hong Kong'da önemli varlığı olan Çin şirketlerinin performansını ölçer. Finans,enerji, teknoloji, endüstri ve tüketim gibi çeşitli sektörlerdeki şirketleri içerir.
- Hang Seng China A Industry Top: Hong Kong Borsası'nda işlem gören ve teknoloji, sağlık ve finans gibi belirli anahtar endüstrilerde yüksek ağırlığa sahip olan Çin şirketlerinin performansını ölçer. Bu endeks, Çin piyasasının belirli sektörlerinin performansını değerlendirmek için bir referanstır.
Hong Kong Borsası'nda İşlem Gören Başlıca Şirketler
Hong Kong Borsası'nda şu anda yaklaşık 1.500 şirket işlem görmektedir ve bu sayı değişkenlik gösterebilir. Aşağıda, Çin ana karası borsasının en büyük 7 şirketini bulabilirsiniz:
| Şirketler | Ticker | Piyasa Değeri | |||
|---|---|---|---|---|---|
| AIA | 1299.HK | 88,01B | |||
| Hong KongExchanges & Clearing | 0388.HK | 41,83B | |||
| Bank of China (Hong Kong) | 2388.HK | 32,52B | |||
| Sun Hung Kai Properties | 0016.HK | 27,33B | |||
| China Resources Land | 1109.HK | 26,58B | |||
| Hang Seng Bank | 0011.HK | 25,94B | |||
| Techtronic Industries | 0669.HK | 25,41B |
| Şirketler | Ticker | Piyasa Değeri |
| AIA | 1299.HK | 88,01B |
| Hong KongExchanges & Clearing | 0388.HK | 41,83B |
| Bank of China (Hong Kong) | 2388.HK | 32,52B |
| Sun Hung Kai Properties | 0016.HK | 27,33B |
| China Resources Land | 1109.HK | 26,58B |
| Hang Seng Bank | 0011.HK | 25,94B |
| Techtronic Industries | 0669.HK | 25,41B |
Hong Kong'un En Büyük Şirketi: AIA Group
Yukarıdaki tablodan da görebileceğiniz gibi, Hong Kong'un en büyük şirketi AIA Group (1299.HK)'tur. AIA Group Limited, Asya'nın en büyük sigorta ve finansal hizmetler şirketlerinden biridir. 1919 yılında kurulan AIA, Asya-Pasifik'teki 18 pazarda faaliyet göstermekte ve bölgede önemli bir varlığa sahiptir. Şirketin ana faaliyet alanı, bireylere ve işletmelere hayat sigortası, tasarruf planları, emeklilik ve diğer finansal ürünler sunmaktır.
AIA'nın en büyük güçlerinden biri, tüm Asya'daki geniş acente ve ofis ağıdır. Bu sayede geniş bir müşteri tabanına ulaşabilir ve kişiselleştirilmiş hizmetler sunabilir. Ayrıca şirket, faaliyet gösterdiği toplulukların sürdürülebilir kalkınmasına katkıda bulunmak için kurumsal sosyal sorumluluk projelerine ve topluluk programlarına yatırım yapmaktadır.

AIA Group'a yatırım yapmak, Asya'nın egzotik yapısına rağmen düşündüğünüzden daha kolaydır. Hong Kong borsası,tüm Asya'daki en erişilebilir borsalardan biridir. Bu nedenle, herhangi bir uluslararası aracı kurum aracılığıyla AIA Group hisselerini kolayca satın alabilirsiniz.
En Yüksek Temettü Getirisi Sunan Hong Kong Şirketleri
Hong Kong şirketleri arasında en yüksek temettü getirisine sahip olanlar:
- Beijing Beida Jade: %20,57
- Rimbaco Group: %20,21
- GME Group: %20,08
- Sun Hing Printing: %19,63
- Nameson: %19,06
- Texwinca: %18,75
- Sitoy Group: %17,65
- LFG Investment: %17,12
- HM International: %16,67
- Netdragon Websoft: %16,64
Diğer Önemli Asya Borsaları
Uzak Asya'nın diğer önemli borsalarından ikisi:
- Şanghay Borsası: Çin'in ve dünyanın en önemli borsalarından biri olan Şanghay Borsası, Çin'in hızlı ekonomik gelişiminin canlı bir yansımasıdır. 1866 yılında kurulan borsa, farklı sektörlerden şirketlere ev sahipliği yapmasıyla bilinir ve yerli ve uluslararası yatırımcıları çeker.
- Tokyo Borsası: Japonya'nın başkenti Tokyo'da bulunan Asya'nın kilit finansal merkezlerinden biridir. 1878 yılında kurulan Tokyo Borsası, kıtanın en eski ve dünya çapında en önemli borsalarından biridir. Teknoloji devlerinden geleneksel şirketlere kadar geniş bir yelpazede şirkete ev sahipliği yapan borsa, Japon ekonomisi ve uluslararası finansal piyasalarda hayati bir rol oynar.
Sonuç
Hong Kong borsası, Çin'e yatırım yapmanın ana yollarından biridir. Aynı zamanda Asya'da daha fazla ekonomik özgürlüğe ve daha az devlet müdahalesine sahip bir sermaye piyasası sunar. Ancak Çin'den etkilenmeye devam etmektedir. Bu benzersiz konumu, sağlam düzenlemeleri ve çeşitli yatırım fırsatlarıyla Hong Kong borsası, Asya piyasalarına ilgi duyan yatırımcılar için önemli bir merkez olmaya devam etmektedir.